De reis van VDZ

Door Sjors van Leeuwen - 2026

VDZ bestaat 100 jaar in 2026. Een bijzondere reis door de tijd vanaf 1926. Met voorspoed, soms tegenslag en vele jaren waarin de vereniging drukdoende was om de gestage ledengroei in goede banen te leiden. Met inmiddels ruim 1600 leden, 95 teams, 900 jeugdleden en 200 vrouwen/meiden die wekelijks met veel plezier op Sportpark Cranevelt voetballen. Dat was in 1990 anders. VDZ telde 395 leden waarvan zo'n 60 jeugdleden en vroeg zich af: 'kunnen wij wel zelfstandig blijven.' Dit artikel schetst in drie grote stappen de VDZ-reis van 1990 t/m 2026.

Voortbestaan, Verenigen, Versterken

Terugkijkend op de laatste 35 jaar zien we grofweg drie ‘beleidsperiodes’ waarin VDZ een duidelijke koers voer. Met vergezichten, doelen, acties en resultaat. Drie momenten waarop de situatie urgent genoeg was om een ‘toekomstplan’ op te stellen en doelgericht in actie te komen. Het vormt samen een lijn in de ontwikkeling van VDZ als voetbalvereniging. Een lijn die we in drie fasen kunnen opdelen: voortbestaan, verenigen en versterken. Drie ‘kantelperiodes’ in de geschiedenis van de club, want in elke fase had VDZ andere keuzes kunnen maken, met ander resultaat als gevolg. De VDZ-reis door de tijd in enkele grote stappen met daarbij de drie fasen sterk samengevat. 

1990-2000 Zelfstandig verder, tenzij (Voortbestaan)

Begin jaren negentig was de urgentie groot. Het ledenaantal was naar 395 gezakt, met nog maar 60 jeugdleden. VDZ moest groeien om zelfstandig te kunnen blijven bestaan. Hiervoor werd onder aanvoering van voorzitter Jan Eikens het 'Beleidsplan 1992-1995' opgesteld. In de volksmond ook wel het 'VDZ 2000-plan’.

Het belangrijkste doel was meer (jeugd)leden met meer inkomsten. Belangrijke speerpunten waren een marketingplan-jeugd, de oprichting van de sponsorcommissie VDZ Hogerop en het verbeteren, in eigen beheer, van kantinebezetting en kantineopbrengst. 

Verder was er aandacht voor het versterken van het clubgevoel en de clubbinding door bijvoorbeeld het succesvolle familietoernooi, voortzetting van het clubblad en de nieuwjaarswedstrijd Oud-VDZ 1 tegen VDZ 1. Het resultaat mocht er na jaren zwoegen zijn. Het ledenaantal groeide langzaam van 395 naar 600 leden. VDZ kon al snel zelfstandig verder, op het prachtige Sportpark Cranevelt.  

2005-2015 Van, voor en door leden (Verenigen)

Zo rond 2005 was VDZ in een lastige situatie beland. VDZ groeide door naar 700 leden, maar er waren  veel te weinig vrijwilligers en de betrokkenheid van leden brokkelde af. Ook was er achterstallig onderhoud aan de accommodatie en waren er te weinig kleedkamers en te weinig trainingsvelden.  Het nieuwe bestuur besloot na brede consultatie binnen de club de nieuwe koers vast te leggen in het 'Beleidsplan 2006-2010 - Van, voor en door leden’. 

Het belangrijkste doel was meer vrijwilligers en meer betrokken leden. De 'verplichte vrijwilligersregeling' werd daarvoor als 'breekijzer' ingevoerd. Ondersteund door meer zelfregelende commissies en de eerste betaalde administratieve kracht.  Op het gebied van clubgevoel en clubbinding werd er veel energie gestoken in maandelijkse Join The Club-avonden, een nieuw wintertoernooi voor eigen seniorenteams en het jaarlijkse vrijwilligersfeest met de bekendmaking van de Vrijwilliger van het Jaar.

Het resultaat was positief. De ingeslagen koers leverde meer vrijwilligers en meer betrokken leden op. De verenigingsorganisatie werd versterkt, net als het clubgevoel. Het aantal leden groeide door van 700 in 2005 naar 1100 in 2010 en circa 1500 leden in 2015. 

2020-2030 Samen groter, samen beter (Versterken)

Rond 2019 kon VDZ de sterke groei organisatorisch gezien niet langer meer bijbenen. Ook was er discussie over wat er met het te kleine en verouderde clubhuis moest gebeuren: renoveren of nieuwbouw.  Na een consultatieronde langs alle commissies werd het 'Speerpuntenplan VDZ op weg naar 2026’ opgesteld. Met als belangrijkste doelen: het versterken en professionaliseren van de verenigingsorganisatie en duidelijkheid geven over de haalbaarheid van nieuwbouw of renovatie.

Belangrijke speerpunten waren de komst van een verenigingsmanager en -bureau. De start van de VDZ Voetbal Academie (HJO, HJV) en voortzetting van de VDZ Scheidsrechtersacademie. Verder een haalbaarheidsonderzoek naar de bouw van een nieuw clubhuis en de ontwikkeling van VDZ als 'open club' op een 'open sportpark'. Verder kreeg 'sponsoring en communicatie' meer prioriteit door de invoering van een bijbehorende bestuursfunctie en een nieuwe communicatiecommissie.

Clubgevoel en clubbinding werden versterkt door het verbeteren van de communicatie (website, welkomstbrochure, nieuwsbrief, enz.) en de aanwezigheid op social media. Daarnaast werd het Golden Oldies-programma gestart om oudere leden en oud-leden sterker aan de club te binden. Ook werd de 'slapende' Club van 100 nieuw leven ingeblazen onder de nieuwe naam 'Club van 1926', oftewel de 'Vrienden van VDZ'.

De reis van VDZ gaat door...

In de tussenliggende jaren was VDZ - naast alle nieuwe beleidsspeerpunten - drukdoende om de gestage ledengroei van 395 naar ruim 1600 leden in goede banen te leiden. Denk aan het meerdere keren organiseren van extra trainingsveldcapaciteit (kunstgras), extra kleedkamers en extra kader en vrijwilligers bij de senioren en de jeugd.
Nieuwe initiatieven

Daarnaast werden door de jaren heen - buiten de beleidsplannen om - verschillende nieuwe initiatieven gestart die door leden werden (aan)gedragen. Zoals veldverlichting op het hoofdveld, voetbal voor nieuwkomers, verduurzamingsplannen, het starten van een scheidsrechtersacademie en de invoering van een voetbalkledingplan voor alle teams.

Het resultaat is anno 2026 een bloeiende vereniging van ruim 1600 leden met 95 teams. Met een hybride verenigingsstructuur waarin heel veel vrijwilligers gericht worden ondersteund door enkele professionals op cruciale plekken. Clubgevoel en clubbinding zijn verder versterkt en het nieuwe clubhuis wordt in 2027 gebouwd.

We zien het ook terug in de cijfers uit het laatste ledenonderzoek uit 2024. Zo voelt 84 procent van de 1600 leden zich thuis bij VDZ en is 73 procent van de leden trots om bij VDZ te horen. 87 procent vindt de sfeer in het clubhuis goed en bijna 8 op de 10 leden ervaart 'voetbal met meer plezier'.

Maar een vereniging is nooit 'af'. VDZ dus ook niet. Het is en blijft ‘vrijwilligerswerk in uitvoering’. De reis van VDZ gaat door, op weg naar 2126.